Naturalne sposoby na odporność. Sprawdź ich skuteczność!

Na układ odpornościowy olbrzymi wpływ ma dieta oraz prawidłowy dobór roślin leczniczych. Do tych  najpopularniejszych należą m.in. jeżówka purpurowa, aloes, czarny bez, lipa, malina, dzika róża, czosnek, oraz  bardzo popularny ostatnio czystek. Dodatkowo warto pamiętać o miodzie i produktach pszczelich (pyłek kwiatowy,   mleczko i pierzga) oraz witaminach – szczególnie witamina C (kwas L-askorbinowy).

 

Tekst: Joanna Nestorowicz-Kiegiel
Zdjęcie: pixabay.com

 

Jeżówka purpurowa Echinacea purpurea, zawiera szereg biologicznie czynnych związków, takich jak: alkamidy, kwas kawowy, olejki eteryczne, flawonoidy, fenolokwasy, poliacetyleny i polisacharydy. Do naparów jako surowiec  farmaceutyczny wykorzystuje się ziele, pochodzące z 2-3- letnich upraw. Roślina ta pobudza działanie układu odpornościowego, nasila proces fagocytozy, wykazuje działanie bakteriobójcze, pobudza białe ciałka krwi do  wydzielania substancji przeciwwirusowych (interferonów). Ze względu na specyficzny sposób aktywowania układu  odpornościowego ważne jest dozowanie jeżówki, mianowicie podajemy ją przez 7 dni, po czym odstawiamy na  kolejne 21 dni. Taką kurację należy powtórzyć minimum 3 razy. Najlepiej rozpocząć już w połowie sierpnia, tak by  zdążyć przygotować organizm, zanim pojawią się pierwsze jesienne infekcje.

 

Aloes Aloe vera, od najdawniejszych czasów był uznawany za roślinę wybitnie leczniczą. W egipskich hieroglifach  nazywano ją „krwią bogów” lub „rośliną nieśmiertelności”. Do obecnych czasów, naukowcom udało się wyodrębnić  ponad 200 substancji wchodzących w skład aloesu. Doniesienia o każdym kolejnym składniku poszerzają zakres jego  stosowania. Warto jednak zauważyć, że nie tyle chodzi o pojedyncze substancje, lecz o ich kombinację i wspólne  wspomaganie działania. Do najbardziej istotnych dla układu immunologicznego należą:

 

  • aloweroza, acemannan – mukopolisacharydy wzmacniające odporność, pobudzające do pracy przeciwciała,  makrofagi oraz tzw. komórki NK;
  • aminokwasy, w tym lizyna – podstawowy budulec obecnych we krwi przeciwciał, enzymy, kwasy tłuszczowe, witaminy zwiększające odporność oraz wzmacniające organizm, w tym wit. C, E, prowitamina A, kwas foliowy,  witaminy z grupy B oraz karoten, biotyna, cholina i betakaroten, minerały i pierwiastki śladowe – niezbędne do  wspierania organizmu w walce z chorobami. Szczególnie ważne w tym procesie: cynk, miedź, żelazo i selen – wszystkie one są w soku aloesowym.

 

Do dyspozycji mamy kilka form podania aloesu. W sklepach zielarskich można dostać kapsułki z proszkowanym  aloesem lub żel do stosowania wewnętrznego i zewnętrznego. Jednak ze względu na aktywność poszczególnych  składników, najpopularniejszym i najbardziej polecanym jest opisany wyżej sok. Należy pić go na czczo 50 ml lub jako ostatni pokarm przed pójściem spać.

 

Aloes świetnie komponuje się z innymi produktami zdrowotnymi, w tym z miodem. Jego cierpki smak można  wspaniale złagodzić, tworząc mieszankę aloesowo – miodową, dodawaną np. do twarożku, jogurtu czy jako polewa  do naleśników. Jest to niezwykle ważne, gdyż miód i produkty pszczele silnie oddziałują na układ odpornościowy, wzmacniając jego funkcjonowanie. Skuteczność tej mieszanki była wzmiankowana w starych brazylijskich księgach, a  współczesna nauka potwierdziła efekty jej stosowania.

 

Miód i produkty pszczele (mleczko, propolis, pyłek) działają bakteriobójczo, przeciwzapalnie i wzmacniająco.  Podstawowymi składnikami miodu są cukry (75-79 proc.), które zaopatrują organizm w energię. Najważniejsze z nich  to glukoza, fruktoza, maltoza oraz sacharoza. Kolejne dobroczynne składniki miodu to aminokwasy oraz  składniki mineralne – mikro- i makroelementy. Badania wykazały także obecność witamin, enzymów, związków  aromatycznych, substancji żółciowych oraz licznych substancji antybiotycznych (inhibiny), o działaniu  przeciwbakteryjnym. Pozostałe produkty pracy pszczół są równie silnym środkiem pobudzania układu  odpornościowego. Propolis w postaci nalewki lub aerozolu aktywuje organizm do samoobrony oraz działa  przeciwwirusowo. Mleczko pszczele oraz pyłek dostarczają do organizmu wysokowartościowe substancje białkowe,  witaminy i składniki mineralne. Zawartość białka jest w nich wyższa niż w miodzie. Białka pyłków składają się w  znacznej mierze z aminokwasów egzogennych, czyli takich, jakie muszą być dostarczane z pożywieniem, a są nie do  zastąpienia w diecie osoby zmagającej się z infekcjami.

 

Dzika róża Rosa canina, opisywana szeroko na łamach tego czasopisma, jest rośliną mającą szereg cech  niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania układu odpornościowego. Jest niezwykle bogata w bioflawonoidy,  witaminę C (w niektórych owocach jej zawartość może dochodzić do 6 proc.), garbniki, kwasy organiczne, karoteny oraz pektyny. Obecne w surowcu flawonoidy i pektyny prawdopodobnie ochraniają witaminę C przed utlenieniem,  stąd możliwe jest jej lepsze wykorzystanie przez organizm. Surowcem jest cały kwiat róży, a sposób jego podania  niezwykle szeroki. Znane są odwary i napary z kwiatów, nalewki, octy, miody, a także niezwykle aromatyczny olejek różany.

 

Malina Rubus idaeus L., jest owocem goszczącym niemal w każdym domu. Nie każdy jednak wie, jak niezwykły jest  to dar natury. Podstawowym surowcem wykorzystywanym w lecznictwie jest owoc i sok. Zawierają one antocyjany,  kwasy organiczne (cytrynowy, jabłkowy, askorbowy i salicylowy), śluzy, pektyny, cukry oraz zespół witamin i soli  mineralnych. Suszone owoce i sok są stosowane napotnie i przeciwgorączkowo. Sok malinowy poprawia smak leków,  dodaje się go też do syropów podawanych w przeziębieniu. Specjalnym gatunkiem maliny o wyjątkowym znaczeniu  przeciwgrypowym i przeciwszkorbutowym jest malina moroszka, objęta w Polsce całkowitą ochroną.

 

Lipa Tilia cordata, jest znana w lecznictwie od bardzo dawna. Podobnie jak lipa szerokolistna, dostarcza  kwiatostanu, zaliczanego do grup surowców flawonoidowych, choć zawiera także wiele śluzów i olejków. Szczególnie  ważny jest tilirozyd działający przeciwzapalnie. Kwiat lipy wykorzystywany jest napotnie, w schorzeniach górnych  dróg oddechowych z podwyższoną temperaturą. Inne zastosowanie lipy to także działanie śluzowo – powlekające. Ze  względu na sporą zawartość olejków, w tym występujących tam związków terpenowych i eugenolu, lipa ma  właściwości uspokajające i nasenne, co zdecydowanie wspomaga funkcjonowanie układu immunologicznego.

 

Czosnek pospolity Allium sativum L., to ważna roślina o znaczeniu spożywczym i leczniczym. Jest niezwykle  bogata w wiele substancji, lecz na szczególną uwagę zasługuje olejek eteryczny zawierający związek siarkowy alliinę.  Po rozdrobnieniu, pod wpływem enzymów, powstaje z niej allicyna o charakterystycznym zapachu. Czosnek zapobiega powstawaniu bakterii gnilnych i fermentacyjnych, obniża ciśnienie krwi, odtruwa organizm, wykazuje  działanie przeciwgrzybicze. Jest jedną z najsilniejszych roślin leczniczych o właściwościach niemal antybiotycznych  (dzięki garlicynie). Najbardziej skuteczny jest spożywany świeży, a jego ostry i niezbyt przyjemny zapach może być  neutralizowany przez spożywanie liści pietruszki, kopru, selera lub picie czerwonego wina. Z pewnością ta ostatnia  możliwość zyska sobie wielu zwolenników, szczególnie że właśnie w czerwonym winie znajdują się także substancje wspomagające działanie serca oraz układu odpornościowego.

 

Cebula zwyczajna Allium cepa L., podobnie jak czosnek uważana jest za warzywo zdrowia i długowieczności. Główną substancją czynną jest olejek eteryczny, zawierający związki siarki podobne do tych z czosnku. Cebula poza  wieloma innymi efektami działa dezynfekująco, znosi nadmierną fermentację, działa przeciwbakteryjnie w infekcjach jamy ustnej oraz schorzeń górnych dróg oddechowych. Tamponada do nosa, nasączona niewielką ilością świeżego  soku z cebuli jest skuteczna przy leczeniu przeziębiania i grypy. Podobnie codzienne zażywanie syropu z cebuli nie  tylko pomaga w leczeniu, ale też jest wspaniałym środkiem profilaktycznym.

 

Bez czarny Sambucus nigra L. to popularny krzew sadzony wokół domów i w parkach. Lubi stanowiska ruderalne,  stąd znajdziemy go na resztkach murów, rozpadlinach starych domów czy gruzach. Właściwości lecznicze i  wzmacniające układ odpornościowy mają kwiaty i owoce bzu. Kwiaty zawierają znaczne ilości flawonoidów (w tym  rutynę, kwercytynę i kemferol), kwasy organiczne, fenolokwasy, znaczne ilości soli mineralnych, nieco olejków  eterycznych, śluzów i garbników. Dzięki temu stosowane są napotnie, moczopędnie, przeciwgorączkowo oraz  zmniejszają przepuszczalność naczyń włosowatych. Są polecane w chorobach z przeziębienia, grypie, stanach  gorączkowych. Napary z kwiatów stosuje się także do płukania jamy ustnej i gardła w przypadku infekcji, chrypki lub  pieczenia. Natomiast owoce bzu czarnego dodatkowo mają sporo witaminy C, witamin z grupy B, a także cukry i  pektyny.

 

Niestety, ze względu na występowanie toksycznych związków cyjanogennych nie wolno spożywać świeżych owoców  bzu. W zamian przygotowuje się z nich powidła, dżemy i soki, stosowane z powodzeniem jako produkty chroniące  przed chorobami lub wspomagające leczenie infekcji.

 

Omawiając rośliny podnoszące działanie układu odpornościowego, nie sposób pominąć jednego z najnowszych  odkryć fitoterapii, czyli czystka Cistus incanus. Choć roślina od dawien dawna (źródła mówią już o czasach  starożytnych) znana jest jako lecznicza, w Polsce stała się popularna zaledwie kilka lat temu. Jest to krzew,  pochodzący z obszaru śródziemnomorskiego, wybrzeży Morza Czarnego oraz Kaukazu. Z gruczołków na liściach i  młodych pędach uzyskuje się aromatyczne żywice oraz olejki eteryczne. W dawnych czasach stosowano je jako  kadzidła do odkażania powietrza w zamkniętych pomieszczeniach, głównie w świątyniach. Silne działanie  dezynfekujące żywic oraz wysoko aktywnych biologicznie polifenoli (w tym flawonoidów) jest szczególnie  wykorzystywane podczas pobudzania układu odpornościowego.

 

Badania pokazują także szerokie działanie antybiotyczne czystka w zakresie przeciwbakteryjnym, przeciwgrzybicznym i przeciwwirusowym. Hamuje rozwój wirusów grypy, opryszczki i półpaśca. Obecnie trwają  prace mające potwierdzić skuteczność czystka w zakresie terapii przeciwnowotworowych (szczególnie nowotworów  skóry oraz nowotworów hormonozależnych). Czystek przyjmuje się jako napar, kapsułki lub w postaci  sproszkowanej. Wiele autorytetów zielarskich jako rośliny wspomagające układ odpornościowy podaje także szałwię,  arcydzięgiel, wiązówkę, korę wierzby, ziele pokrzywy czy owoc berberysu. Każde z tych ziół faktycznie posiada  składniki wspomagające aktywność immunologiczną organizmu. Niemniej należy pamiętać o zwiększonym ryzyku  interakcji, których liczba może wzrastać wraz z liczbą składników występujących w mieszance. Dlatego też sugeruje  się bazowanie na mniejszej ale lepiej sprawdzonej recepturze. Zresztą każdy z nas najlepiej wspomina domowe,  babcine metody  pozwalające ustrzec się grypy i przeziębienia. I do nich z pewnością wciąż warto wracać!

 

Tempeh to brat tofu. Dobrze smakuje marynowany

Tempeh to brat tofu. Wytwarzany także z ziaren soi, które są poddawane procesowi fermentacji. Tym różni się od  tofu, że ma charakterystyczną teksturę (całe ziarna soi) oraz lekko orzechowy smak....

Czarny bez – naturalna pomoc w okresie przeziębień

Czarny bez jest rośliną leczniczą tak popularną, że niemal zapominamy, jak istotna jest dla zdrowia. Rośnie w  naszym najbliższym otoczeniu, nie wymagając szczególnej troski ze strony człowieka. Doskonale radzi sobie...

Duże ego to duży problem. Jak je wyciszyć?

Duże ego to duży problem. Osoby z przerośniętym „ja” rzadko są lubiane. Nawet jeśli odnoszą sukcesy w życiu  zawodowym, to ich życie osobiste bywa ubogie. By poskromić swoje ego, niektórzy...

Herbata i jej prozdrowotne właściwości

Wraz z rozwojem industrializacji na świecie z roku na rok rozpowszechniają się również choroby cywilizacyjne.  Choroby serca, nowotwory, cukrzyca to tylko nieliczne z długiej listy chorób najczęściej występujących u ludzi. ...

Skomentuj

Twój komentarz musi zostać zaakceptowany przez moderatora zanim zobaczysz go na stronie.



x